Çipli pasaportta Türkiye Fransız'a güvenmedi

Çipli pasaport ihalesini kazanan Fransız şirket Gemalto sürpriz bir karar ile ihale dışı bırakıldı. Fransız devlet şirketi olarak bilinen ve Türkiye’de 5 milyon çipli pasaport üretimi ihalesini kazanan firmaya, Kamu İhale Kurumu’ndan (KİT) ret geldi. KİK Gemalto firmasının yazılımlarının güvenli olmadığı ve teknik şartnameyi karşılamadığı yönündeki raporlar üzerine, ihale sürecinden söz konusu firmanın çıkarılmasına karar verdi. İhale, Gemalto firması olmaksızın bir kez daha sonuçlandırılacak.

7.7 milyon değerinde
Ocak ayında gerçekleşen çipli pasaport ihalesi, Türkiye’de tartışmaları da beraberinde getirmişti. Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü tarafından yapılan ihalede, çipli pasaport üretilmesi için firmalardan teklif alınmıştı. İhaleyi Gemalto SA-Mozaik Yazılım ortaklığı kazanmıştı. 7.7 milyon euro değerinde olduğu belirtilen ihale sonucunda, 5 milyon adet çipli pasaportun üretilmesi planlanıyor. Gemalto firması ise, Fransa devletinin hisse sahibi olduğu şirketlerden biri olarak biliniyor.

Bu nedenle, soykırım yasasının hemen sonrasında gerçekleşen ihalede, Fransızların tercih edilmesi üzerine tartışmalar yaşanmıştı. Ancak Malezyalı Irıs Technolgies Firması, Kamu İhale Kurumu’na “Gemalto’nun yazılımında güvenlik zafiyeti var” gerekçesiyle ihaleyi şikâyet edince süreç değişti. Irıs firması, 2005’ten bu yana Türkiye’nin pasaportlarını üreten şirket olarak biliniyor.

TÜBİTAK yönlendirdi
KİK, ihaleyle ilgili olarak önce TÜBİTAK’tan görüş aldı. TÜBİTAK yaptığı değerlendirmede, ihaleye katılan firmalardan Arjo ve ihaleyi kazanan Gemalto firmasının kullandığı yazılımların dışarıdan gelen tehditlere karşı yetersiz kalabildiği uyarısında bulundu. Yazıda söz konusu yazılımlara dışarıdan yetkisiz bir şekilde müdahale olabildiğinin 31 Ocak-3 Şubat 2010 tarihleri arasında ABD’de yapılan Black Hat 2010 Konferansı’nın ortaya koyduğu bilgisine de yer verildi.

Bu nedenle Gemalto’nun yazılımlarıyla ilgili olarak TSE’den de görüş alınması istendi. TSE’den gelen görüş ise, karşılamadığı yönünde oldu. Bu teknik değerlendirmeler çerçevesinde, 7 Mayıs 2012 tarihinde toplanan kurul, kritik ihaleyle ilgili kararını verdi.

Geçen ay kurul başkanlığına atanan Mahmut Gürses başkanlığında toplanan kurul, Gemalto SA-Mozaik ortaklığı ile Arjo firmasının ihale dışı bırakılmasına oybirliği ile karar verdi. Kararda, bundan sonraki işlemlerin ise mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi istendi.

Bu durumda, ihale Smartrac, Teknoser, Irıs firmaları arasında geçecek. Öte yandan İçişleri Bakanıİdris Naim Şahin , geçen günlerde bir soru önergesine verdiği yanıtta “İhalenin hazırlanmasında TÜBİTAK’ın teknik desteği de alınmıştır” ifadelerini kullanmıştı.