Türkiye'de kadın istihdamı çok düşük

Türkiye Kadın Girişimcileri Derneği (KAGİDER), kadın konusunda en önemli sorun olarak tespit ettiği kadın istihdamının gelişmiş ülkelere göre çok düşük olduğu gerçeğini değiştirmek üzere yola çıkıyor. Dernek, ‘Çalışmak İstiyoruz’ kampanyası başlattı. KAGİDER Yönetim Kurulu Başkanı Gülseren Onanç, çalışan kadın konusunda Türkiye’nin Tunus, Fas, Mısır’la aynı seviyede olduğunu belirterek, “Türkiye’nin Lizbon Statejisi’ne göre, 2010 yılı sonuna kadar kadın istihdamında yüzde 60 hedefine ulaşması, hedefi gerçekleştirmek için de yıl sonuna kadar iş yaşamına 8 milyon kadının eklenmesi gerekiyor” dedi.

2010 kadın istihdam yılı
Onanç, 2010 yılını ‘Kadın istihdamı’ yılı ilan ettiklerini belirterek şöyle konuştu: “Sesimizi, bugüne kadar söylediklerimizden daha yoğun olarak yükseltelim, biraz daha duyurmaya çalışalım dedik.
Bunun için bir dizi reklam kampanyasıyla başlayan ama bir yıl boyunca devam edecek olan ‘Çalışmak İstiyoruz’ kampanyası başlattık. Türkiye ve dünyada son 20 yılda çok önemli değişimler ve dönüşümler yaşıyoruz. Türkiye’nin GSMH’da 17’nci sıraya gelmesiyle övünüyoruz. Son 20 yılda okuma yazma bilmeyen kadın oranı yüzde 34’den yüzde 19’lara indi. Bu çok önemli bir başarı. Kadınların evlenme yaşı yükseldi. Doğurganlık oranı üçden 1.9 geriledi. Bu gelişmeler Türkiye’nin belirli bir standarda geldiğini gösteriyor.”

6 milyon kadın çalışıyor
Gülseren Onanç, Türkiye’de çalışma yaşındaki kadın nüfusunun 24 milyon civarında, istihdam edilen kadın sayısının ise 6 milyon 47 bin olduğunu belirterek, kentli kadın istihdam oranının yüzde 16.7 seviyesinde olduğunu ve kentteki her altı kadından sadece birinin çalıştığını ifade etti. Gelişmiş ülkelerle kıyaslandığında Türkiye’de kadın istihdam oranlarının oldukça düşük olduğuna dikkati çeken Onanç, “Türkiye, dünyadaki en düşük kadın istihdam oranına sahip 10 ülkeden biri. Kentlerde çalışan kadınların yaklaşık yüzde 40’ı beyaz yakalı iken niteliksiz işlerde ve yoğun olarak hizmet sektöründe çalışan kadınların oranı da yüzde 40 seviyelerinde. Mavi yakalı kadınlar ise yüzde 20’ye yakın bir orana sahip. Kadınların sadece yüzde 3’ü üst düzey yönetici, müdür veya kanun koyucu olarak çalışıyor” dedi.
Gülseren Onanç, Türkiye’de iş gücü piyasası ve erkek egemen toplumsal yapının kadın istihdamının önünde engel oluşturan temel dinamiklerden biri olduğunu vurgulayarak, ücretli işçi statüsünde çalışan kadınlar arasında kayıt dışılığın ciddi bir sorun olduğunu ve kadınların dörtte birinin kayıt dışı çalıştığını söyledi.
Onanç ayrıca şunları söyledi: “OECD ülkelerinde kadının iş gücüne katılım oranı yüzde 62, AB’de’de yüzde 64’tür. Yarın parçası olmayı hayal ettiğimiz AB’de durum böyleyken bizde oran yüzde 23.5. Dünya Bankası’nın bir raporu var. Türkiye ile Doğu Avrupa ve Orta Asya’daki İslam ülkeleriyle karşılaştırılmış. Son 20 yılda, o ülkelerde kadının iş gücüne katılım oranı artmasına rağmen bizde bunu gözlemlemiyoruz.
Şu anda Türkiye, Tunus, Fas, Mısır’la aynı seviyedeyiz. Pakistan, Suudi Arabistan ve Irak bizden düşük. Geçenlerde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanımızı ziyaret ettik. Bakan geçen yıl 752 bin yeni iş gücü yaratıldığını bunun 550 bine yakınının kadın olduğunu söyledi. Bu aslında ekonomik krizlerde kadının iş gücüne katılımının arttığını gözlemlediğimiz bir durum. Ancak bu durum bizim hayal ettiğimiz kadının sürdürülebilir, kayıt içi bir iş gücüne katılımı değil. Daha düşük gelir ve kayıt dışı bir katılım olarak gerçekleşmiş.”

‘Sadece çocuk doğurmaz’
“Kadının iş gücüne katılımı 5 puan artırılırsa, Türkiye’nin yoksulluğu yüzde 15 oranında azalır. Türkiye’nin yoksul kesimi aslında kadındır” diyen Onanç, kadını işe alma, geliştirme konusunda öncü şirketlerin ödüllendirilmesini de düşündüklerini söyledi. Kadının istihdamı konusunun, demokratik açılımlar kadar önemli bir problem olduğunu belirten Onanç, “Kadının sadece çocuk doğuran anne ve yaşlıya bakan eş olmadığını anlatmak gerekiyor” dedi. (Radikal)

Sessiz reklam filmi
KAGİDER 2010 Kadın İstihdamı ‘Çalışmak İstiyoruz!’, başta hükümet olmak üzere toplumu, kadınları ve şirketleri kadın istihdamını artırmak için harekete geçirmeyi amaçlıyor. Siyasi aktörleri, işverenleri, sivil toplum örgütlerini, medyayı ve kadınları bilinçlendirmek için kısa dönemli değil, yıllara yayılacak, geniş ve kapsamlı bir seferberlik yaratmayı planlıyor. Kampanya için pek çok mecra kullanılacak. Sessiz reklam filmi ile TV’de yer alacak olan kampanya, sorunu özetleyen radyo spotları, çarpıcı gazete ve dergi ilanlarıyla desteklenecek. Outdoor ve açıkhava reklamları aracılığıyla vatandaşla buluşacak. Onanç, “Kadın istihdamı konusu partilerin seçim propagandalarına entegre edilmeli, siyasi partiler seçmenlerinden oy isterken kadın istihdamını artırmadaki somut hedeflerini ve çözüm önerilerini sunmalıdır” dedi.

Kadın istihdamı için ne yapılmalı?
* Hükümetin aktif bir kadın istihdamı stratejisi olmalı, yaratılacak yeni istihdam alanlarının kadınlara açık olması sağlanmalı
* 4857 sayılı İş Kanunu ile düzenlenen esnek çalışma modeli geliştirilmeli.
* İş-Kur kadınların iş eğitimi ve iş bulması konusunda daha aktif davranmalı.
* Çalışan kadınlar için çocuk bakım hizmetleri geliştirilmeli, işyerlerinde kreşler açılmalı.
* Kadın istihdamını artırmak amacıyla Kadın Statüsü Genel Müdürlüğü ile yapılan stratejik çalışma hükümet tarafından hayata geçirilmeli.
* Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı başta olmak üzere bakanlıkların danışma kurullarında toplumsal cinsiyet uzmanlarının yer almalı.